Auteur: Charissa Bakema

  • Wat is Verleden tijd

    Wat is Verleden tijd

    De Regenboogprins is in de puberteit beland en vol verwondering kijk ik naar wat dat met hem doet. Ik zie hoe zijn lichaam verandert en zijn gezicht. Hoe hij langer wordt en zijn voeten groter. Hoe hij plotseling bezig is met zijn klas en klasgenoten en met er wel en niet bij horen. Hoe hij soms moppert en zeurt en ook hoe hij totaal van de wereld kan zijn als ik hem een opdracht geef, waardoor er tien minuten later nog niets is gebeurd.  Allemaal zaken die horen bij een 14-jarige en ook dus bij deze 14-jarige.

    Vandaag had de prins een huilbui, Een flinke. Zo eentje waar het hele leven en alle pijn die hij daarin heeft opgedaan voorbij komen. Een bui vol verdriet en woede. En na het verdriet en de woede kwam de wroeging en nieuw verdriet. Wroeging over eerdere buien, over woorden die hij in het verleden heeft  geroepen, over nare dingen die hij heeft gedacht. Schuldbewust is hij dan en hij keert dat gevoel naar zichzelf. Hij zegt dat hij zichzelf ziet als iemand die bloed uitspuugt.

    Mijn  lieve puber, onze Regenboogprins  heeft een bijzondere geest. Niet voor niets houdt hij van Dali en andere surrealistische schilders en kunstenaars. In zijn hoofd  zitten allerlei surrealistische taferelen. Gevoelens zetten zich om in beelden. Fijne gevoelens leveren grappige beelden op, nare gevoelens bedreigende.  (meer…)

  • Shaking the tree!

    Shaking the tree!

    Vandaaag is het Internationale vrouwendag!
    Dat jij kleine babygirl mag opgroeien tot een trotse sterke vrouw.
    Dat jij meisjelief de mensen zal volgen die je een weg wijzen waardoor je weet wie je bent en waar je voor staat.
    Dat jij tienermeisje je niet laat vangen in beelden van anderen over wie je moet zijn en hoe je je moet kleden.
    Dat jij, meisje in jongenslijf, gezien en geaccepteerd zal worden zoals je bent.
    Dat jij moeder voor jouw dochters en zonen  zo betrouwbaar en veilig zal zijn, dat zij de ruimte voelen om op te groeien tot volwassen mensen  die rechtvaardig, liefdevol en verantwoordelijk kunnen leven zonder zichzelf te kort te doen.
    Dat jij, vrouw die gevangen zit in een relatie van geweld en misbruik, de moed zal vinden hulp te zoeken. En dat jij, vrouw die meer ziet dan anderen, andere vrouwen wegen wijst, als ze die niet zelf kunnen vinden.
    Dat jij, grootmoeder, de  wrange teleurstellingen in je leven om wist  te zetten in innerlijke kracht en wijsheid en dit deelt met de mensen die na jou komen.
    Dat jij, vrouw die het leven gaat verlaten, degenen die zonder jou verder moeten zo achterlaat dat ze met trots en liefde aan je denken.

    En dat wij vrouwen elkaars steunende zussen zijn in plaats van bemoeizuchtige tantes.

    En als dat allemaal even niet lukt! Laten we dan de boom schudden! Heel hard!

     

     

     

     

     

     

     

  • Het verborgen meisje.

    Je moet er toch niet aan denken dat het je overkomt. Als je vijf jaar oud bent, gaat je moeder met je kennismaken bij een mogelijk pleeggezin en laat je daar direct achter. Ze neemt je niet meer mee. Dat kan toch niet?
    Maar het gebeurt. Het overkomt mensen. En het overkwam heel specifiek Lily Monori, schrijfster van ‘Het verborgen meisje’.

     

    Blijkbaar is de band met onze ouders zo bepalend voor ons gevoel van eigenwaarde dat we verschrikt in een holletje kruipen als daar iets in misgaat. Dat gebeurde bij Lily ook. Het verschrikte meisje dat de eerste drie jaar zich veilig en vrolijk had geweten bij haar opa en oma in Suriname, kwam op haar vierde naar Nederland en ontdekte dat ze ook zorg kon ontberen, dat ze verwaarloosd kon worden en mishandeld. Wat doet dat met je? Wie ben je dan? Wat ben je waard?

    Vanaf het moment dat ze bij haar pleegouders en nieuwe broer en zus ging wonen veranderde er iets. Lily bleef en Lily verdween. Want wat moet je met het gegeven dat je moeder je achterlaat bij voor jou vreemde mensen? Hoe moet je dat plaatsen? Wie ben je dan? Wat ben je waard?  (meer…)

  • Wow-momenten!

    Wow-momenten!

    Voor het project Engage the Village werk ik telkens met andere mensen samen. Bij de nieuwste podcast waren naast het vaste team van Vitree en Broedgebied 8 pleegouders, de podcastmaker en 6 muzikanten betrokken. Eigenlijk komt alles wat we maken tot stand door de betrokkenheid van pleegouders, ouders, kinderen, jongeren en professionals (waaronder de gezinshuisouders). Zo wil ik graag werken. Het is niet de professional die bepaalt hoe en of een plaatsing werkt, het is niet het pleegkind, het is niet de ouder, het is niet de pleegouder. Het is de community waardoor er ontwikkeling, ruimte en mogelijkheden ontstaan. Daar bedoel ik mee dat als er sprake is van pleegzorg er ook altijd sprake is van pijn. Van dingen die misgelopen zijn.  Bijzonder vaak is er sprake van trauma met alle gevolgen die daar bijhoren zoals woede buien, weglopen, depressie, stelen. En dat is niet altijd makkelijk te dragen. Vaak is het ronduit zwaar voor iedereen. Een community van betrokken familieleden, vrienden en ondersteunende professionals helpt echt om rust en kalmte te creëren. In deze nieuwe podcast vertellen verschillende pleegouders grote en kleine WOW-momenten. De WOW-momenten geven iedereen een boost. Ze zorgen ervoor dat relaties hechter worden en zelfvertrouwen groeit. Ik vind WOW-momenten zo enorm belangrijk. Ze wegen op tegen jaren werk. Met deze podcast willen we een hart onder de riem steken van iedereen die meewerkt en helpt om kinderen en gezinnen in de knel weer op weg te helpen.

    Ken jij pleegouders? Ken jij ouders wiens kinderen in een pleeggezin of gezinshuis wonen? Ken jij kinderen die pleegzusjes of broertjes hebben? Ken jij kinderen die opgroeien in een pleeggezin?
    Ken jij professionals die in de jeugdzorg werken? Studenten Social Work?
    Of wil jij ook gewoon wel eens weten waarom WOW-momenten zo belangrijk zijn?

    Hier is de podcast:  HET WOW-MOMENT

    Er staat ook een prachtig liedje in van Roeland en Mirte Smith, ingespeeld door verschillende muzikanten, waaronder Bart, één van de pleegouders. Een mooi voorbeeld van de veerkracht van mensen die in een community om anderen heen staan.

     

     

     

  • ‘De zaligheid van er zijn’ of ‘puzzelen met opa’

    ‘De zaligheid van er zijn’ of ‘puzzelen met opa’

    Ik zie ze zitten. Mijn vader in zijn grote stoel naast het raam. Mijn pleegzoon, heel rustig, vlak naast hem op een krukje. Beiden hebben hun volle aandacht bij de puzzel die ze aan het maken zijn. Terwijl ik naar hen kijk besef ik dat er hier iets anders gebeurt dan puzzelen. Hier ontvangt mijn pleegzoon de warmte van mijn vader en mijn vader de volledige aandacht van mijn pleegzoon. Alsof mijn moeder mijn gedachten kan lezen vertelt ze op dat moment dat een pastoraal werker die ze deze week ontmoette vroeg  wie die jongen op de ingelijste foto  was. ‘Dat is mijn kleinzoon!’ had ze gezegd. (meer…)

  • Blue monday eindigde hoopvol.

    Het is al even geleden dat ik een bericht postte op Facebook waarin ik aangaf een weg uit de polarisatie te zoeken. Al vrij snel had ik een aantal reacties. Een van de reacties kwam van Mirjam vd Vegt. Ze nodigde me uit aan haar keukentafel.
    Inmiddels heb ik al twee ‘Open tafels’ meegemaakt. Beide avonden waren bijzonder. Misschien wel het meest omdat iedereen aan tafel zich een verliezer voelde. Ik probeer een korte impressie te geven van de 2e avond die ik meemaakte:

    Maandag 17 januari.  Acht uur. Ik loop nieuwsgierig naar binnen. Aan de grote keukentafel zit een klein gezelschap.  Het zijn mensen die met elkaar in gesprek willen over de tijd waar we in leven, wat we ervaren in de samenleving. Spreken over waar we op hopen en wat we bang zijn te verliezen. Het kleine gezelschap deelt hun christelijke achtergrond en is verder divers. De helft is gevaccineerd, de andere helft niet.
    Allemaal zijn we gekomen omdat we willen verbinden in plaats van breken. In onderstaande tekst geef ik mijn ervaring weer.

    “Op één en dezelfde dag kun je in tegenovergestelden terecht komen. Beide polen claimen de waarden en de visie, beide hangen dezelfde religie aan. Je begint netjes met beargumenteren (uiteraard op wetenschappelijke basis), maar voor je het weet sta je te briezen van woede over zoveel stijfkoppigheid en stompzinnigheid. Je hoort jezelf fel uithalen tegen de ander en daarna keer je verdrietig huiswaarts omdat je geen begrip kreeg en geen begrip gaf.

    Bang en klein voel je je, want waar leidt dit alles toe?  Mag naast de solidariteit die gevraagd wordt, ook vrijheid blijven bestaan? En wat als je weigert mee te gaan?  Wat dan? Blijf je dan een weigeraar? Of wordt je aangepakt? Opgepakt? Omdat je geen weigeraar mag zijn? Kun je ermee leven dat je als outcast wordt gezien?

    Bang en klein voel je je, want waar leidt dit alles toe?  Zal er een grotere kloof ontstaan tussen arm en rijk? Er is ook nog een enorme klimaatcrisis. Er is een enorme vluchtelingencrisis. Er zijn overstromingen en vulkaanuitbarstingen. Het lijkt alsof alle leven gedomineerd wordt door de constante focus op de bestrijding van de pandemie. Zou het helpen als iedereen gevaccineerd is? Dat we eindelijk de crisis achter ons kunnen laten?
    Maar zo werkt het niet. Zelfs al zou iedereen gevaccineerd zijn. Het is een wereldpandemie en samenwerken met alle (dus ook de arme) landen is noodzakelijk, toch?  Pffff, zie het maar eens te doen.

    Bang en klein voel je je, want je weet dat we als samenleving een enorme slag te verwerken hebben. Het leven is namelijk niet maakbaar. Dat heb je lange tijd gedacht, maar dat is niet zo. Je moet opnieuw leren leven met lijden, met onafheid en met dingen die niet op te lossen zijn. Lijden is er. Je kunt er niet omheen.

    Bang en klein voel je je, want je maakt je zorgen om je kinderen. Met welk wereldbeeld groeien zij op? Wat leren ze van volwassenen? Leren ze dat volwassenen die bang zijn modder naar elkaar gaan gooien?  Wat biedt je hen?  Wat heb je ervoor over dat zij zelf mogen denken?

    Bang en klein voel je je. Is er iets niet pluis? Zou, wat er gebeurt te groot zijn voor onze leiders? In welke golf gaan zij mee? En daardoor ook jij?
    Bang en klein voel je je. Maar in de ontmoeting met de ander, die anders denkt dan jij, recht je je rug.

    Je deelt je angst, je deelt je kracht en je deelt dat je veel niet weet. Je deelt je geloof in Wie verder reikt dan deze prachtige aardbol. Je steekt een kaars aan en je spreekt je vertrouwen uit in elkaar, in je mens zijn en zingt; Jehovah Telumoja, kom Schepper Geest. Je zingt; ‘ik wil jou van harte dienen’. En je weet dat het goed is.”

  • Kan het anders?

    Kan het anders?

    ‘Ik vroeg mij af of het werkelijk mogelijk was om met dezelfde liefde als die voor mijn kinderen, van anderen te houden. Zouden we een veel grotere groep in zo’n cirkel van betrokkenheid kunnen opnemen? Groter dan onze eigen familiekring?’ (Uit: Het boek van vreugde, Dalai Lama, Desmond Tutu, Douglas Abrams.

    In de afgelopen zeven jaar hebben wij als pleegouders van de Regenboogprins een groep betrokken mensen om ons heen gehad. Als het moeilijk was dachten vrienden mee, familie accepteerde hem onvoorwaardelijk  en omdat wij alles wat hij al had opgebouwd aan relaties ook belangrijk vonden, deden we ons best om ook die de ruimte te geven die hij nodig had.
    Er is geen ander moment in mijn leven geweest dat ik me zo goed realiseerde dat je alleen op je eigen gezin richten, niet voldoende is. Er zijn kinderen en ouders en ouderen, vluchtelingen en eenzamen die uit een veilige cirkel zijn gevallen. Deze mensen hebben het nodig om ergens bij te horen. Als ze stevig genoeg zijn en kansen krijgen, maken ze hun eigen cirkels, maar dat kan niet iedereen.  (meer…)

  • Omhels het leven

    Omhels het leven

    Mijn dag begon met het lezen van een post op Linked In, waar een verpleegkundige vertelde over twee oude mensen die stervende zijn. Voor ze naar binnen ging voelde ze zich zwaar. Het leek haar een moeilijke en pijnlijke situatie. Wat ze aantrof was echter totaal anders, ze ontmoette twee mensen die haar liefdevolle instructies gaven in de zorg voor de ander. En toen ze haar vraag stelde over hoe dit voor ze was antwoordden ze: Ach zuster, als je zo een mooi en vol huwelijk samen mag afsluiten. Wanneer je weet dat je geen van beide alleen achterblijft, hoe mooi is dat eigenlijk?”

    Ik werd direct blij van het verhaal. Waarom? Omdat het zo rijk en dankbaar was. Hun levensvreugde raakte direct die van mij. (meer…)

  • Gedeeld opvoederschap vanuit Tibetaans perspectief.

    De term ‘Gedeeld opvoederschap’ leerde ik kennen door mijn betrokkenheid bij het lectoraat Jeugd en Gezin van de Christelijke Hogeschool Ede. Het begrip wordt veel gebruikt als het gaat om gezinshuizen en pleegouders die kinderen opnemen die om allerlei redenen (tijdelijk) niet bij hun ouders kunnen opgroeien. De laatste jaren ontstaat er steeds meer inzicht binnen de jeugdzorg dat samenwerking tussen gezinshuisouders/pleegouders en ouders een belangrijke factor is voor rust en veiligheid voor het kind, waardoor het zich weer verder kan ontwikkelen.
    Op dit moment lees ik ‘Het boek van vreugde’ van de Dalai Lama, Desmond Tutu en Douglas Adams. Een boek dat langzaam gelezen wil worden.

    Bijzonder is dat ik in het eerste hoofdstuk het perspectief van de Dalai Lama op zijn ballingschap las. Desmond Tuti vraagt hem waarom hij geen sacherijn is geworden. De Dalai Lama antwoord daarop dat hij als hij alleen vanuit zijn eigen perspectief had gekeken naar de wereld om hem heen, hij dat waarschijnlijk wel was geworden. (meer…)

  • Hartverwarmer.


    Vanochtend om 9.00 was de live-uitzending van de uitvaartdienst van Desmond Tutu. Ik wilde er hoe dan ook bij zijn. Al zoveel jaar reist zijn naam met mij mee. Tijdens de apartheidsstrijd in Zuid-Afrika. Later toen ik de jongerenteams uit het land begeleidde keek ik naar hun theater over de Truth & Reconciliation processen, die hij voorzat en leidde. En nog veel later las ik zijn boek over vergeving. Desmond was een kleine man met een scherpe geest en een kracht om onrecht om te zetten in hoop. Een moreel leider wordt hij wereldwijd genoemd.
    Michael Nuttfall, deed de preek en noemde zichzelf de Two van Tutu omdat hij van 1989 tot 1996,  de plaatsvervanger was van Tutu die toen aartsbisschop van Kaapstad was. Dat was nogal een statement. De zwarte aartsbisschop en zijn blanke assistent.
    Waarom raakt deze man mij zo? Ik heb natuurlijk een link met zijn christelijke achtergrond. Ik spreek deze taal en kan TuTu verstaan in zijn missie.
    Maar misschien is het nog meer om het ‘nog meer’. Naast een onvermoeibare strijder voor recht, was Tutu ook een speelse man. Hij speelde en danste en durfde ook de nar te zijn. Hij was een man die de vreugde en blijdschap kende en uitstraalde. Als ik me voorstel wat hij tegen mij zou zeggen zou dat zijn:

    het leven is niet eerlijk
    Onrecht is er
    Maar er is ook hoop.
    Worstel
    Kom boven
    Recht je rug
    Er kan meer dan je denkt
    lach en speel
    Zoveel je kan
    En geef het stokje door

    Desmond verstond de kunst om zware dingen licht te brengen.
    In bovenstaande video zie ik dat.
    Je ziet twee oudere mannen
    Je kunt ze net zo goed voor gek verklaren.
    Maar ze zijn van onschatbare waarde voor onze aarde.

    Desmond tot ooit! Vaar Wel!

  • 2021 in collages

    2021 in collages

    2021 was voor mij een jaar waarin ik mezelf regelmatig kwijtraakte en gelukkig ook altijd weer terugvond. In de natuur, in mijn werk, in mijn familie, in mijn vrienden, in de hond die bij ons kwam wonen en  in de pleegzorgwereld. Daarom maakte ik de afgelopen dagen fotocollages en zo liet ik de rijkdom van het afgelopen jaar tot mij doordringen.
    Zon, wind, regen.
    Morgen, middag, avond.
    Bos, water, zand en heide.
    Tijdens iedere wandeling die ik maakte, ook al was dat vaak dezelfde, kleurde en vormde de omgeving zich.

    Er restte mij niet veel anders te doen dan me te verwonderen, de schoonheid van de aarde te zien, te drinken en te ruiken.

    Dankbaar was ik zo vele uren.
    Dankbaar en gelukkig.

    In mijn werk waren er veel uitdagingen. Door lockdown en maatregelen liepen activiteiten niet zoals bedacht en gepland. En toch kwamen er prachtige producten en goede samenwerkingen tot stand. Ik geniet het meest als ik samen met een team van mensen met diverse capaciteiten mooie dingen kan maken. En kansen waren er daarvoor volop. Verschillende mensen zochten mij op en vertrouwden mij. Daar ben ik dankbaar voor.
    Supervisie en coaching blijft voor mij een vak dat ik met liefde uitoefen en waarin ik onder de indruk raak van de capaciteit van mensen.
    Samen met mijn collega’s van de CHE ontwierp en gaf ik trainingen, ontwikkelde ik theater en spel, maakte ik trainingsmateriaal. Met Truusje ga ik iets nieuws maken in samenwerking met het lectoraat. Met theaterwerkplaats Orde der Dwazen trok ik op om te regisseren en theatertrainen. Ik voel me rijk als een koning, gewaardeerd en tegelijk uitgedaagd door de kennis en persoonlijke kwaliteit van de mensen met wie ik aan de slag ben.

    Mijn anker is mijn lief, de Regenboogprins en mijn familie en vrienden. Dit jaar kwam ook Sis, de zus van de Regenboogprins veel in ons huis. Ze bracht altijd humor mee. Via mijn werk op de CHE en via Instagram @eenbijzondergewoonleven had ik contact met ouders van uithuisgeplaatste kinderen, gezinshuismoeders en andere pleegmoeders. Family-life is gecompliceerder als je pleegouder of pleegkind bent. Maar er kan meer dan je denkt, altijd!

    Met vriendinnen en vrienden sprak ik over mezelf. Zo dankbaar ben ik voor hen. Voor hun vriendelijkheid en liefde voor mij, van waaruit ze net zo kritisch als bevestigend zijn, precies wat ik nodig heb. Ik realiseerde me tijdens het maken van de collage wel dat een aantal vriendinnen en gesprekken hier niet staan omdat we geen selfie hebben genomen tijdens het moment! In 2022 ga ik opnieuw voor vele vriendschapsmomenten! (En selfies met hen!)

     

    In juli kwam de Spaanse Dante bij ons wonen. Een lief, bang, drollewapperig, trouw en ook eigenzinnig wezen. Hij veroverde onze genegenheid heel snel. Hopen dat de liefde van de hond dit jaar ook nog voor onze huisgenoot Gretske gaat komen, ze is toch echt heel erg lief… maar hoe krijg je dat idee ook in de hersens van een hond die dagelijks denkt dat er een indringer ons huis in komt?

     

     

    En tenslotte was er het project Engage the Village. Zoveel echte momenten en echte ontmoetingen vonden er plaats. Makers en mensen uit de pleegzorgwereld ontmoeten elkaar waardoor talenten uitgewisseld werden en verhalen vereeuwigd. En het is nog niet klaar! Al weer twee podcasts zijn in de maak voor het nieuwe jaar en ook aan een liedje wordt weer gewerkt!

    Zo terugkijkend was 2021 voor mij een goed en rijk jaar. Op naar het volgende.

  • Teun heeft een punt!

    Teun heeft een punt!

    ‘U mag bij de eerste deur rechts naar het toilet,’  krijgen de bewoners te horen. Voor familie en bezoek is het: ‘U mag in het midden van de gang rechts naar het toilet.’ De derde categorie zijn de zorgverleners die een eigen wc hebben met een sleutel. Bewoners hebben me meerdere malen gevraagd waarom dit zo is. ‘Vinden ze ons vies Teun?’

    Toen ik 21 was deed ik een diaconaal jaar. Tijdens dat jaar ging ik mee naar een vormingsmeerdaagse voor tieners van het VMBO. Tijdens die meerdaagse ontmoette ik iemand die mijn naam niet echt bij mij vond passen. Hij noemde mij Teuntje.
    De afgelopen dagen las ik het boek ‘verpleegthuis’ van iemand die echt Teun heet. Teun Toebes. Een jongere die bevlogen en idealistisch leeft. Hij besloot om in een verpleegtehuis te gaan wonen, samen met dementerende ouderen. En vanuit het perspectief dat hem daarmee gegeven werd, schreef hij zijn boek.
    Met aandacht heb ik het gelezen en veel dingen die hij waarnam raakten me. Onder andere de zinnen waarmee ik deze blog opende. Maar ook hoe hij de nabootsing van eigenheid zoals huisdeurposters en robothonden beschreef. Het is gewoon ‘fake’ en dat weet iedereen. Vormgeving en technologie kunnen helpen, maar ze kunnen de eenzaamheid niet oplossen. Dat kunnen alleen mensen. Dat is wat Teun daarover schrijft. Het raakte me ook dat alle mensen die Teun aan het einde van het boek interviewde, als ze gevraagd werden waar ze woonden, antwoordden: ‘op deze kamer’, ‘op afdeling huppeldepup’, ‘kamer 4’ ‘ik heb eigenlijk geen woonplaats meer’. (meer…)