Kunst als medicijn?

Kunst is een poging om uit chaos orde te scheppen. Stephen Sondheim

Ik las de afgelopen weken het boek ‘Kunst als medicijn’ van Daisy Fancourt. Het boek gaat over veel onderzoek dat is gedaan naar het effect van kunst op gezondheid. En dat is nogal wat. Van het omlaag brengen van je bloeddruk, tot het vertragen van een chronische ziekte als Parkinson.

Ik ga niet het hele boek hier herhalen, daarvoor is het te gedetailleerd en het is zeer leesbaar geschreven waardoor voor iedereen die er meer van wil weten, heel toegankelijk.
De invloed die het lezen van het boek op mij had; een gevoel van sterke bevestiging in combinatie met een gevoel van ongeloof. Ik licht beide gevoelens toe met een voorbeeld. De bevestiging was diep en ik voelde me erkend. Ik gebruik kunst veel als taal, omdat ik merk dat het diepere ervaringen aan de oppervlakte kan brengen, ervaringen die niet altijd in woorden te beschrijven zijn. Mijn eigen ervaringen en die van anderen. Het brengt meer gelaagdheid in het contact wat ik heb met anderen. Ik vind dat rijk.  Dat het dan ook nog eens letterlijk veel effect kan hebben op je gezondheid was voor mij betrekkelijk nieuw. Veel mensen hebben mij in mijn jongere jaren waar ik vooral veel danste, soms 1x  soms 2x per week, medelijdend aangekeken. Dansen was toch iets heel anders dan sport. Eigenlijk wel minder. Voor mij was dans de enige weg, alle andere sporten vond ik niet zo leuk, want ik kon het ook gewoon niet goed. Ja… aan de apparaten op de fitnessschool… dat lukte wel; weet je hoe saai dat is? Dus ik danste en genoot ervan, en dacht tegelijk dat het waarschijnlijk beter was om te sporten.
Dus het was bizar om nu een tegenovergestelde visie, gebaseerd op onderzoek te lezen. Bizar en dus ook een beetje onwerkelijk. Want… klopt het wel?
Ik denk zeker dat het klopt. Daisy Fancourt is niet zo maar iemand maar doet al jarenlang gedegen onderzoek op dit thema. Mijn gevoel van ongeloof heeft eerder te maken met diepgewortelde maatschappelijke overtuigingen . Zo van… kunst denken we als laatste aan bij grote crisissen… kunst is spelen, spelen is voor kinderen… kunst voegt niets toe… kunst is alleen voor een hoogopgeleide elite… kunst slokt grote subsidies op en levert verder niets op. Je kunt er vast wel wat overtuigingen aan toevoegen.  Fancourt doet een pleidooi voor het inbedden van kunst in de hele samenleving. Ik ben het daarmee eens. Maar dan wel een inclusieve inbedding. Dus ook mensen met een verstandelijke beperking mogen naar de kunstacademie… en je hoeft niet meer de beste van de beste te zijn om daaraan te mogen studeren. Dus wat mij betreft echt helemaal uit de elite en naast en bij de gewone burger. En dan zeg ik met Anni:

Kunst is iets wat je met een ander soort geluk laat ademhalen. Anni Albers